Bortreist på dagen

Share

-I år er eg bortreist på bursdagen min, så det vert ikkje noko selskap.

Dette var svaret mitt når slekta spurde om korleis eg skulle feire 70-årsdagen. Svært mange av slekta likar åremålsdagar, dei er fine høve til å kom saman og møtast. Difor var det ikkje alle som likte svaret mitt.

Men slik vart det. Du som les bloggen veit at bortreist på dagen i mitt tilfelle betyr at eg ikkje er heime i Mandal, men er på Valderøy ved Ålesund, der yngste sonen vår, Sigmund, bur med familien sin. Dei hadde bruk for litt hjelp til barnevakt akkurat denne veka før barnehagen kom ordentleg i gang, og det sa vi ja til.

I våre dagar er det blitt facebook som er den sosiale møteplassen for å sende bursdagshelsingar. Ut over dagen i dag strøymde dei inn på tidslinja mi frå slekt og vener i nord og sør. Det har vore hyggeleg å lese og mange tankar har gått tilbake til vener og kjende etter kvart som helsingane dukka opp.

Ei av helsingane minna meg om at eg har laga melodi til ein sang. Vi song den i koret på Hadsel Folkehøyskole, det er nærare 40 år sidan. Diktet stod i ei bok av Flora Larsson, Et øyeblikk, Herre:

I dag synger mitt hjerte, Herre.

Alt i meg jubler.
Gleden bobler i min sjel
flyter over, danner kaskader
som en strøm som bryter alle hinder.
Gleden over å kjenne deg,
gleden over samfunn med deg.
….
Glede, glede i hjertet over å leve
glede over å kunne virke og være til.
Syng av glede, mitt hjerte,
av bare glede, min sjel.
Flora Larsson har ein åndeleg dimensjon i diktet sitt. Men i kveld opplever eg at det fungerer godt også i høve til alle venner som har sendt meg helsing i høve dagen. For det har vore ein gledens dag. Både glede over å leve og vere saman med barnebarn og glede over vener som sender helsingar. Takk til kvar og ein av dykk!
Og dagens meny var pizza og isbombe med bringebær. Det er mange år sidan sist vi hadde isbombe, men butikken her hadde pikekyss, og då var det artig å kunne ha ei kake der ein ikkje trong å nytte den digitale steikeomnen i det nye kjøkkenet her i huset.
Og barnebarna hadde minst like stor glede av det som farfar.

Brukt og nyttig

Share

Her på Valderhaugstrand har eg fleire gonger kjørt forbi eit hus med skiltet Brukt og Nyttig. Eg likar bruktbutikkar, for der kan eg ofte finne ei bok eller to til ein rimeleg pris. Difor googla eg litt og fann ut at dei hadde ope tysdag, torsdag og laurdag, og i dag var det torsdag, så eg tok turen innom for å sjå om eg fann noko.

For tida er eg ikkje i roman-modus, då kunne eg teke med meg mykje. I staden spurde eg etter lokalhistorie. Det var ikkje noko tilfang av lokalhistorie generelt, sa dei, men eg måtte gjerne sjå litt sjølv.

Brukt og nyttig-butikken er det Sunnmøre Indremisjon som driv, så eg vart ikkje særleg overraska då eg fann Sunnmøre Indremisjon 100 år med ordet om korset. I tillegg fann eg Indremisjon i ei ny tid. Det vestlandske indremisjonsforbund 75 år. Den kom ut i 1973 og då var eg redaktør av Fiskerens Venn og heldt til i Bergen, så der var det mange kjende. Endeleg fann eg Kjell Furnes: Sunnmørsk bedehusland. 

Om det ikkje var lokalhistorie, så veit ikkje eg kva som er lokalhistorie. Alle desse bøkene var også kyrkjehistorie, så eg tok dei med meg og gjekk til disken for å betale.

-Veit du kven som har skrive boka Sunnmørsk bedehusland? spurde han på andre sida.

-Ja, det er Kjell Furnes, sa eg

Eg har artikkel om Kjell Furnes på Setesdalswiki, for han har hatt bibeltimar på KVS Bygland på Bibel og Naturcamp. Han var stortingsrepresentant og har vore styreleiar i Vestlandske Indremisjonsforbund mellom anna.

-Det er eg, sa mannen bak disken.

Då måtte eg smile litt. Eg fortalde at eg visste at han hadde vore på KVS Bygland og halde bibeltimar og at eg var på besøk hos svigerdotter mi, som er organist i Giske. Men eg var ikkje sikker på om eg hadde skrive artikkelen om han på Setesdalswiki, så eg sa ikkje noko om det, men betalte og gjekk. I bilen måtte eg sjekke på nettbrettet som låg i bilen. Då synte det seg at eg hadde artikkel, så eg gjekk inn att og spurde om å få ta bilete av han som eg kunne bruke i artikkelen i staden for det som eg hadde teke frå nettsida til Bygland Bibel og Naturcamp.

-Det er jo trivelegare å ha eit bilete eg har teke sjølv, sa eg.

Og det fekk eg.

Men eg gløymde å få forfattaren si helsing i boka eg kjøpte.

Og no lurer eg på om eg skal inkludere sunnmørske bedehus-artiklar på Setesdalswiki. Eg kan jo bruke boka eg kjøpte som kjelde.

 

Utsikt

Share
Foto: Reidun Haugland

Å ha utsikt frå stovevinduet har ein eigenverdi, akkurat som å ha utsikt frå klasseromet. Eg meinte det var feil å bygge Vallehalli der ho står i dag, for det tok utsikten frå klasseroma i ungdomsskulen, og unge elevar treng pusterom frå læraren sitt mas, noko dei kunne få med fin utsikt frå klasseromet. Eg tapte den saka, som var grunnen til at eg i si tid stemte mot idrottshallen i Valle, noko mange mislika.

Utsikt frå stovevinduet hadde vi dei 15 åra vi budde på Lille-Børøya på Stokmarknes. Då såg vi mot Hadselåsen og Storheia. Då vi budde på Nomeland, var det mindre utsikt, men på Eskeland har det blitt meir utsikt att, no ser vi Tregdevegen og jorder og eitt og anna rådyr som spring forbi når det ikkje er trafikk på vegen.

Men den kan ikkje måle seg med utsikta som barnebarna våre no har fått etter at dei flytta til Valderhaugstrand i Giske kommune. Der har dei utsikt til Ålesund havn på andre sida av fjorden. På fjorden ferdast båtar av alle slag og dei små på tre og fire år kommenterer både hurtigrute, hurtigbåt, tankbåt, fiskebåt og cruiseskip når dei dukkar opp.

Farfar måtte finne skipstrafikksida på nettbrettet og snart klikka vi på båtane på fjorden for å finne ut namn og lengde. Vi var imponerte over cruiseskip på 250 meter som dukka opp i Ålesund i dag, då kunne vi gå gjennom ganske mange bilete for å sjå båten i ulike hamner og frå ulike vinklar. Hurtigruta som var innom i dag, var halvparten så lang, fin den også, men det verkar som om Henrik meiner at store båtar er mest interessante.

Men han fylgjer med på hurtigbåttrafikken også. Hurtigbåt frå Ålesund og Hareid kjem inn like nedanfor oss, dei som skal med fly frå Vigra går på korrespondreande buss, så tidvis er det mange passasjerar. Dei kan vi ikkje sjå frå vinduet, men det kan vere greitt med ein tur. Ettersom hurtigbåtane hastar av stad over fjorden ganske mange gonger dagleg, er det noko å sjå på det meste av dagen. I tillegg kjem trafikk som ikkje er i rute.

I dag har det vore ein solskinnsdag. Rett nok var det ei kraftig regnbyge midt på dagen, men elles var det opphald og sol. I kveldinga kom det nok ei byge over Ellingsøya, for plutseleg såg vi ein fin regnboge over fjorden. Men «dei gamle fjell i syningom er alltid eins å sjå med same gamle bryningom og same toppom på.»

Å leva det er som havet, å spegle ein himmel av.

Svelefangst

Share

Dei legendariske svelene på ferjene på Vestlandet glimra med sitt fravær på dei første ferjene på turen vår til Vestlandet. Eg hadde tenkt å kjøre austsida av Sørfjorden frå Odda, men det var skilting med at vegen kunne bli stengt på grunn av vegarbeid i periodar. Så sjølv om det var laurdag, tok vi ikkje sjansen, dermed fekk vi bare sjå Hardangerbrua på avstand og ikkje oppleve å køyre over den.

I staden vart det køkjøing frå Kvanndal til Granvin og vidare nordover til Voss.

-Kan hende det går som då vi var på tur sist? undra eg. Då vart det pizza på Dolly Dimple på Voss om eg minnest rett. I staden vart det ein liten matpakke på YX før vi tok fatt på Vikafjellet. Der hamna vi bak ein buss og måtte konstatere at turistsesongen sine skulderperiodar nok ikkje startar før i september. Heldigvis ville dei få med seg utsikten mot Vik på toppen, men i staden hamna vi bak ein varebil som heller brukte bremsene enn motoren til å bremse med nedover bakkane, så etter kvart lukta det ganske svidd. Han stoppa heldigvis i Vik medan vi bare tok turen direkte ut til Vangsnes.

Der var det ei søt jente som hadde sommarjobb med å tilby bringebær til turistar, så vi korta ventetida med ei korg. Det fine med å ete bringebær i høve til jordbær er at dei er ferdig renska. Ikkje var det makk heller, men morelleseljarar som i Hardanger såg vi ikkje når vi kom lenger nord. Ettersom morelletilboda var før ei ferje for oss, og ettersom den som har kjørt på veg til ei ferje og blitt for sein litt for mange gonger, helst ikkje vil bli det igjen, så stoppa vi ikkje for moreller denne gongen. Kan hende er det moreller å finne når vi set kursen mot sør att.

Om det hadde vore sveler på den ferja, hadde vi nok handla, for etter kvart tok vi til å bli svoltne. Men det var knapt kaffe, ingen servering, bare ei kanne der ein kunne servere seg sjølv og legge pengar i ein boks.

-I Sogndal er det sikkert hotell og mat å få, tenkte eg. Ettersom ein på ein tur som denne ikkje veit kor langt ein kjem og kva tid ein kjem fram, hadde vi ikkje bestilt på førehand. Men om vi ville overnatte i saftbygda, måtte vi nok ha bestilt på førehand, for hotellappen hadde ingen ledige rom før 17. august, og telefon til eitt av hotella hadde same svaret. Andre telefonar kom ikkje gjennom, så etter ei viss rådslagning la vi turen mot Skei i Jølster.

Vel framme ved Thon Hotel Skei sa Reidun at ho ville inn og spørje. Eg var helst pessimistisk, det stod ein buss og parkeringsplassen var temmeleg full. Men ho fekk siste rommet dei hadde denne laurdagskvelden. Då vi kom i restauranten, var det buffet eller a la carte, og buffeten var så innbydande at vi valde den før vi stappmette gjekk til sengs med utsikt over Jølstravatnet.

Etter ein frukost som ikkje var mindre rikhaldig, med speilegg og bacon og alt kva norske og internasjonale ganer måtte ønske, gjekk turen mot Nordfjordeid. Starten var turr, turen var dyvåt, men sola skein på Anda ferjekai. Vi hamna bak ein bil med folk som truleg skulle i barnedåp, dei svinga av ved kyrkja i Nordfjordeid om lag 10.30, mannen i dress og kona i bunad.

Her er det sveler, sa eg då vi kom ombord på ferja. -Nei, eg har ikkje lyst på svele no, sa Reidun, -vi har jo nettopp spist frokost. I grunnen var eg enig, målet med turen var jo ikkje å teste alle svelene vi kunne finne, så det kom sikkert nye tilbod.

Frå Volda til Sulaferja opplevde eg å ligge bakerst i køen. På ferja til Volda hamna vi oppe på rampen med god utsikt, men då vi kom av, synte det seg at det var eit venstrefelt mot Ålesund og eit felt andre vegen. Vi hamna i høgre felt og måtte dermed sjå alle som ville til Ålesund kjøre før vi kom oss over i rett felt. Å prøve å kjøre forbi ein heil ferjekø er ikkje godt for helsa, så eg tok ikkje sjansen. Ikkje hadde eg lyst til å treffe ein haug med andre ferjepassasjerar skulande på ein PX-bil heller, så eg tok ein heimelaga sang: Jeg ligger bakerst i køen.

Vel framme var det endeleg tid for sveler. Ei med brun ost og ei med smørkrem. Vi delte, tok ei halv kvar, så fekk vi smake den legendariske retten i to ulike variantar. Begge var gode, kva på sitt vis. Dei hadde sikkert vore betre med kaffe til, men vi tok dei turre, i bilen. Så var vi klare til siste strekket mot Valderhaug der Sigmund og Margaret for ein månad sidan kjøpte hus like ved kyrkja der ho er organist.

På tur

Share
Foto: Lars Gustav Lyckander

Etter at vi har hatt en sommer med mye folk på Eskeland, reiste de siste i går.  Det virket som om de var godt fornøyde, og de fikk endatil med seg litt av årets skalldyrfestival med smaksprøve fra verdens største wok. En prøvesitting av Donald Ducks 313 ga Nikolai inspirasjon til å lese mer i Donald, i sommer har han gledet seg over gamle utgaver, noen helt fra 1970-tallet som han fant hos mormor og morfar.

Vi har til gjengjeld gledet oss over en sommer med hjelp til plenklipping og hagestell og felles glede over sport på TV så vel som daglig omgang med barn og barnebarn. Så sommerens velsignelser har vært mange.

I alt dette har Reidun fått en rekke bestillinger fra Husfliden i Valle. Når vi i dag setter kursen mot Vigra for å besøke Sigmund og familien der noen dager, svinger vi innom for å levere noen gensere på Husfliden, etter at jeg sluttet som lærer og postbud, har det vært postverket som har hatt den jobben.

Vi kjører Citroen C5. Men 313 er en god illustrasjon på hvordan vi gleder oss til å dra på tur.

Gratulerer med gull

Share

Det som mange håpa, men som få trudde var mogleg, skjedde i kveld. Klokka 22.33 sprang Karsten Warholm 400 meter hekk finale i London og slo alle dei andre deltakarane i VM. Dermed vart det ein gullmedalje til ein norsk utøvar. Jubelen stod i stova her heime, eg trudde mest ikkje mine eigne augo og gløymde i alle fall å ta bilete av dei andre som heller knapt kunne tru det dei såg.

Når noko slikt skjer, er det for mange naturleg å gå til wikipedia for å lese kva dei har om utøvaren. Wikipedia er ikkje bare eit leksikon for all mogleg tradisjonell leksikalsk informasjon, takka vere skrivande sportsentusiastar kan ein finne det meste om utøvarar, ikkje bare frå Norge, men også frå store deler av verda. Det er råd å knytte saman informasjon frå andre språkversjonar, og no er det åtte språkversjonar som har artikkel om 21-åringen frå Ulsteinvik. Eg tippar at det snart vert fleire.

Alt klokka 22.58 vart hendinga skriven inn i artikkelen om han på Wikipedia, bare eit kvarter etter at det skjedde. Slik er det ofte med artiklar på Wikipedia, dei vert oppdaterte rimeleg kjapt. Artikkelen er etter kvart blitt ganske stor med detaljert oversyn over konkurransar han har vore med i og resultat han har nådd.

Å lage så omfattande artiklar krev at dei som skriv, fylgjer med på det som idrettsutøvaren gjer. Det er noko av grunnen til at Setesdalswiki ikkje har klart å ha særleg god dekning av lokale sportsutøvarar sine resultat. Ettersom vi ikkje klarar å ha slikt oversyn, får vi ikkje særleg gode artiklar om lokale sportsutøvarar, og det er eit sakn.

Men i kveld gleder vi oss over at ein norsk ungdom har nådd toppen i verda i idretten han satsar på.

 

Ny terrasse

Share

Etter mange dager med regn ble denne dagen en dag med opphold. Bare noen få dråper dukket opp, ikke nok til at veien ble våt.

Da var det naturlig å ta i bruk den nye terrassen som svigersønnen vår har laget utenfor låven. Den er ikke ny, men bjelkelaget som bar terrassebordene var ikke til å stole på lenger, så i sommer har han skiftet dem ut. Nikolai på åtte merket alle de gamle bordene med nummer, slik at det skulle bli lett å legge dem tilbake etterpå. Lars Gustav fant også ut at det var naturlig å utvide arealet litt, så nå slipper vi å lure på om stolen tipper utenfor.

På Sørlandet er det gjerne reker som samler folk når det ikke er grilling på programmet. Ferske reker, purreløk, dill, salat, sitron og majones, men også krabbeskjell, fiskekaker og flere sorter loff fra Eikås bakeri stod på bordet. Da var det bare å nyte kvelden. Det gjorde vi i over tre timer, selv om temperaturen etter hvert ikke ble mer enn den måtte være. Krydderkake, kringle og kaffe toppet det hele til slutt, før vi trakk inn i varmen igjen.

Så i kveld deler jeg et bilde fra terrassen med dere som leser bloggen.

Fra venstre: Harald Haugland, Reidun Haugland, Lars Gustav Lyckander, Håkon Lyckander, Nikolai Lyckander. Nærmest fra høyre: Guri Lyckander og Per Gunnar Lyckander. Foto: Rønnaug Lyckander

Kan du songen?

Share

I morgon startar Kan du songen?, den evangeliske musikkhelga på Ose grendehus. Oddvar Høgevoll inviterer og det brukar å kome folk frå heile Agder, Rogaland og Telemark for å syngje og høyre på evangelisk song. Eg fekk med meg opningsmøtet der i fjor, og det var ei triveleg samling.

Her er programmet for i år:

«KAN DU SONGEN?» 2017
Den evangelisk song og musikkhelga
4. – 6. aug.

På Ose grendehus, Ose i Setesdal. 
Arr. NLM Region Sør.
Songvert: Oddvar Høgevoll

FREDAG 4. august KL 20.00

ÅPNINGSONG:
Ingunn og Alv Magnus Tysse, Anne Kristin Nygård, Oddvar Høgevoll

Laurdag 5. august

kl 10.00:
Bonden Ola Hals (Med Israel for Fred)
talar om «Midtausten-Israel-Folkeretten-Profetiene.»

KL 12.00 «FRILUFTSONG»
Ingunn og Alv Magnus Tysse og Oddvar Høgevoll.

Kl 13.00. SALG AV LAPSKAUS!

Kl 14.30 «SONG-MIX»
Du og eg kan syngje – og ynskje å syngje!!

KL 18.00 «DEN STORE SONGKVELDEN»
Ingunn og Alv Magnus Tysse, «Evangelievennene» frå Sauherad, Roy Wilhelmsen og Oddvar Høgevoll.

SUNDAG 6. august

KL 11.00: AVSLUTNING-SONG
Ingunn og Alv Magnus Tysse OG Oddvar Høgevoll.
Alle er hjarteleg vel møtt!

Relevans

Share

På Wikipedia diskuterer dei mykje om relevans når det gjeld stoffet som folk vil skrive inn. På Setesdalswiki er det ikkje slike diskusjonar. Det skuldast nok at då måtte eg diskutere med meg sjølv, vi er ikkje så mange som skriv. Dermed kan eg ta diskusjonane i eigne tankar, men i kveld deler eg litt av det eg tenkjer med deg som les bloggen.

Setesdalswik handlar for det meste om folk og tilhøve i Setesdal og Indre Agder. Men av og til dukkar det opp tema som det kan vere naturleg å lage artiklar om som ligg utanfor det som fell i desse kategoriane. Det kan skuldast at ein eller annan person har vore med på eit arrangement eller i Valle Radio, og så fann eg det naturleg å skrive litt om vedkomande.

På Wikipedia har dei strenge relevanskriteriar der dei som skal omtalast må ha nasjonal interesse. Det fører til at det er mange som fell utanfor, sjølv om dei kan vere interessante å vite noko om. Difor har eg nok tidvis opna for å ha litt anna perspektiv på slike kriterier på Setesdalswiki, for Google finn dei når det er ein leksikonartikkel, same kor den står.

Etter mi meining er det trong for eit leksikon med litt mindre strenge relevanskrav enn wikipedia, så om nokon har noko å skrive om som ikkje høver der, så kan det høve på Setesdalswiki. Det gjer tilfanget av informasjon noko høgare totalt sett.

Og framleis ønskjer eg at fleire kunne bli med i dugnaden.

Produktiv start

Share

Så starta vi på august månad. Vi høyrde at juli har vore om lag som normalt når det gjeld varme, sjølv om vi nok tenkjer at det har vore kaldare enn som så. Truleg er det vinden som har vore årsak til den opplevinga, for det har til no i sommar vore få dagar utan vind, i alle fall her eg held til.

Så kan ein heller bruke tida til å skrive litt på Setesdalswiki. Den første dagen i august har vore produktiv i så måte med heile ni nye artiklar. Med seks nye artiklar utanom datoartiklar i går, så legg eg ved 15 nye artiklar du kan klikke deg inn på og sjå: