Årsmøtetid

Share

Det er årsmøtetid, og komande tysdag er det årsmøte i Valle radio. Det kolliderer med tysdagssendinga, men Siri har vald å ikkje avlyse sendinga. Det beste er jo når sendingane går etter fast rutine.

Årsmøtet skal handsame aktiviteten i Valle Radio i 2016, og det er jo flott at det ikkje går så langt inn i eit nytt år før ein får gjort opp status. Eg tok ein kikk på Setesdalswiki for å sjå kor mange sendingar vi hadde i fjor, det vart 52, i snitt altså kvar veke. No har vi jo sending to gonger i veka, men den lange sommarferien gjer at vi ikkje får så mange, og så kan det vere avlysing av ulike årsaker.

Om vi skulle lista opp tema som har vore omtalte og folk som har vore med i radioen i året som gjekk, ville vi få to lange lister. Og eg trur mange ville blitt overraska over breidda både i musikk og tematikk. Valle Radio er bygderadio på sitt beste.

Det vil føre for langt å lage ei slik liste her på bloggen, eg er for lat til det. Men om du vil, kan du gå inn på kategoriane Valle Radio våren 2016 og Valle Radio høsten 2016 og slå opp sjølv. Det er nok ikkje alt, for av og til har noko falle ut, men du får eit godt oversyn.

Stev og slikt

Share

I går skreiv eg det eg trudde var eit litt morosamt dikt på bloggen, basert på noko Johs Bjørkeli hadde skrive i Fævennen laurdag. Truleg tok eg feil av publikum, det kom ikkje ein einaste reaksjon om eg ser bort frå Ørnulf Hasla, som eg reknar med likte det eg skreiv fordi det var lenker til lydfilene frå programma i Valle Radio denne veka.

Då eg skreiv ovanståande på Facebook i dag, kom det nokre like-klikk, så kan hende er det nokon som har lese bloggen min frå i går i løpet av dagen, men dikta mine var nok ikkje så ekstremt fengande. Eller så kom dei på feil tid, kva veit eg:

Han sukka litt på si facebook-side,

eit stev må kome i rette tide.
Den tid var ikkje ein onsdags kveld,
men meir han diktar nok likevel.
Eg veit ikkje om det er så mange som held stevdiktinga ved like lenger. Blir det laga nye stev i særleg grad, eller er det repetisjon av dei gamle som gjeld? Då Jol i Setesdal kom ut første gongen, var det eit særsyn med alle steva frå annonsørane, og den tradisjonen har ein halde på. Men før hadde vel alle annonsørane stev, no er det mange som droppar dei.
Så veit eg at det nok må lagast mange dårlege før det kjem nokre gode, men slik er det jo, øving gjer meister.
Foto: Brit Obrestad

 

Når det høver slik

Share

No kan du høyre Valle Radio når det høver best for deg. Programma denne veka og sist veke vart podcasta, som det heiter på moderne språk, det vil seie at dei ligg ute på Internett og du finn dei ved å gå til sida for programmet på Setesdalswiki. Dermed kan du også sjå kva tema var og kanskje til og med finne meir interesseant stoff å lese.

Klikk på lenkene under

Tysdagssending 28. mars 2017

Onsdagssending 29. mars 2017

For deg som ikkje er så interessert i Valle Radio at du vil inn og høyre på programmet tek eg med ei historie eg las i Fædrelandsvennen laurdag. Det var Johs Bjørkeli som hadde hatt ein prat med Folke Nesland, munnharpesmeden i Bykle som vil stenge smia sjølv om han har 30 bestillingar. Johs skriv:

Alle som har bestilt, har måttet overbevise Folke om at de kan spille på munnharpe og ikke skal ha dem for å selge dem videre i butikk.

-Ei dame som skulle gifte seg ringte meg og lurte på om jeg kunne lage ei harpe med skrin som hun ville gi til mannen sin i morgengave. Da hun hørte at det ville koste tusen kroner, sa hun at det var for dyrt. Den mannen kunne ikke være mye verdt, humrer Folke Nesland.

Så låg eg ei natt og funderte litt på den soga, og plutseleg kom det nokre linjer:

«Når me e» gipte, då må han have

ei Neslandsharpe i morgongave.
Når me e» gipte, han vel kan slå
ein slått så vene på harpa då.»
Slik tala brura i telefonen,
ho vona Folke kunn» lage tonen.
Men tusen kroner ho hadde ei,
det blei med draumen på livsens vei.
Men smeden smilte i telefonen
og gjekk i smia og smidde tonen:
Ein møter mange på livsens ferd,
den karen var ikkje mykje verd!
Foto: Wikipedia Commons

 

Nye innlegg

Share

Her kjem ei liste over nye artiklar på Setesdalswiki i det siste, utanom datoartiklar. Litt av kvart å lese om her:

Siste veka i mars 2017

Share

Siste veka i mars 2017 er det ordinær tysdagssending i Valle Radio. Men onsdagskvelden er det kommunestyremøte klokka 18

Tysdag 28. mars
Ansvarleg og teknikar: Siri Johannessen
18.00 Kvarteret med med Asbjørn Kvalbein
18.15 Over ein open Bibel med Jakob Trodahl
18.30 Frå kapell til kyrkje på Hovden, med Birgit Breive Lidtveit, Gunhild Bjåen, Sondre Bratland, Signe Lillemo Mundal og Else Gyro Rysstad
19.45 Sangtimen: «…og teksta er skrive av Olav Mosdøl»

20.30 Postludium
21.00 Kyrkjebakken

NETTRADIO: http://159.171.56.26:8000/live.m3u

 eller via http://www.valleradio.com (trykk på «live streaming»)
Foto: Reidun Haugland

Mange slags dikt

Share

Tysdagskvelden var Lisbeth Dalquist Homme i Valle Radio med eit program der ho las dikt. Det vart ein triveleg halvtime og eg tenkte tilbake på den tida då NRK hadde programmet Poesitid. No er det programmet lagt ned, i staden har dei visst laga noko som heiter Diktafon. Men eit fast program med Lisbeth sine dikt, det hadde vore noko i Valle Radio ein gong i månaden.

Ho starta med å forelje historia om då Sivle og Garborg var på besøk hos Anders Hovden på Lista. Der laga dei ein konkurranse seg imellom om å skrive dikt der vår og lerke skulle vere med i diktet, og alle tre kom opp med kvart sitt dikt. Alle har fått tonar, men her vart dei lesne, det gjev ein annan dåm. Når Lisbeth les, får ho det til å bli så naturleg.

Deretter hadde ho ei avdeling om biblioteket. Først dikt av Marit Kaldhol, så Inger Hagerup og Anne Grimstad Fjell. Eg trur Lisbeth er spesielt glad i Jan Magnus Bruheim sine dikt, for her hadde ho med to av han, både Om alle tre var like og Hesten og musa. Så kom nokre dikt av Ruth Lillegraven før ho runda av med Leif Ofstad sitt dikt Ein kamp der våre vinn, eit skikeleg Trondheims-dikt. Ofstad var lærar til Lisbeth sin bror på Lilleby skole i Trondheim, fortalde ho.

Lisbeth les mykje, helst romanar, men ikkje krim, om det då ikkje er nynorsk krim av Trondheims-forfattarar, og det er ikkje mange slike, den einaste ho veit om er Idar Lind, fekk vi vite i programmet.

Utvalde dikt kan gjere seg godt på radio, så kanskje vi burde satse på å få fleire slike halvtimar seinare.

Foto: Reidun Haugland

Han står tidleg opp

Share

Geir står tidleg opp om morgonen, ofte har han hatt ei økt på Setesdalswiki når eg får meg frukost. I dag klokka halv ni runda vi eit nytt hundretal, artikkel nr. 87 400 var artikkelen om 31. mai 2017. Då skal det vere vårkonsert på i Evje kyrkje med musikalen Visst skal våren komme. Denne gongen brukte vi tre veker på eit hundretal, men vi veks, og bruken går heller ikkje nedover, snittet med besøk i mars til no er på 550 besøk kvar dag.

Medan eg før kunne sjå nederst på kvar side kor mange besøk det hadde vore, vart det teke bort då mediawikiprogrammet vart oppdatert for ei tid tilbake. Difor kan eg ikkje seie så mykje om korleis responsen har vore på at ein no kan høyre sendingane siste veke ved å trykke på lenkene nederst i artiklane om programma. Men då vi la inn lenkene, oppdaga vi at lenka på framsida var noko misvisande, så vi prøver å finne ein betre måte for at du kan finne fram til programma i Valle Radio. Det hadde eg tenkt å gjere i dag, men så vart det ein dag der kroppen ikkje ville spele på lag, så det måtte eg utsetje noko.

Men eg gledde meg over at mange likte innlegget frå i går om hekla hedebosaum. Når bloggen er skriven, vert han lagt ut på Facebook, og det innlegget fekk mange likerklikk i tillegg til ein kommentar frå Anne Randi Uppstad i Kristiansand om at ho laga hekla hedebosaum når ho sydde bunadskjorter. Eg måtte gå i ei av bunadsbøkene og leite litt, og der var det bilete av korleis kragen var pryda med denne saumen. Difor legg eg i kveld ut bilde av ein slik ring. Når den blir sett saman med andre, blir det ein fin blondekant.

Og når den eine artikkelen etter den andre kjem på Setesdalswiki, blir det eit fint leksikon!

 

Hedebosaum

Share

Tysdagskvelden var Sissel Østebømyr Helle i Valle Radio og fortalde om hekla hedebosaum. Det er ein type saum som har vore brukt på bunadskjorte i staden for nupereller eller kjøpeblonder. Saumen kjem frå Heden i Danmark, eit landområde på Sjælland mellom Roskilde og Køge. Medan saumen er uttrekksaum som kan minne om hardangersaum, er hekla hedebosaum heilt annleis.

Sissel fortalde levande om korleis ho hadde fått ei bok og sett seg til, ho ville lage det slik som mormor laga det. Ho hadde hatt eit kurs i Bykle for nokre år sidan, men ho meinte det var ikkje mange som laga slikt lenger. Torbjørg Aamlid Paus hadde laga det for sal, men elles visste ho bare om ei dame i Kristiansand som laga det utanom ho sjølv. Siri Johannessen spurde henne om det var ein raudliste-teknikk, og det var dei samde om.

Då eg høyrde henne fortelje, spurde eg Reidun om ho hadde noko slikt, og då dukka det opp ein løpar som låg under tv i stova, så den var ikkje langt vekke, den hadde ho kjøpt for femti kroner på ein bruktbutikk, nærast i sukk over alt det arbeidet den representerte og som no var til sals for ein slikk og ingenting. Men i tillegg fann ho noko ho hadde fått etter ein nabo som døydde og som dreiv med teknikken, der ingen i familien hadde interesse av å overta. Men ho hadde ikkje sjølv drive med det.

Eg tok eit bilete av korleis det tek seg ut når det er sett saman til ein liten lapp eller ei stjerne, alt etter korleis ein ser det.

Og tanken melder seg: Det er utruleg mange tema ein har vore innom gjennom 20 år i Valle Radio. Og fleire vil det bli. Nokre av dei har eg skrive om på bloggen, fordi eg ofte har teke utgangspunkt i programma i radioen.

Nå med podcast

Share
Foto: Britta Lise Homme

I dag starta ei nyutvikling på Setesdalswiki. Eg fekk ein telefon frå Jørund Georg Jore og vi snakka litt saman om å leggje lydfilene frå Valle Radio sine sendingar som lenker på Setesdalswiki. Vi har jo artiklar om programma i Valle Radio tilbake til 2010 på Setesdalswiki, så det tek til å bli ein del.

Etter at vi hadde snakka litt, prøvde vi oss fram, og plutseleg låg filene frå tysdagssendinga slik at vi kunne høyre dei. Etter litt vidare testing nå i kveld ligg no både tysdag og onsdag denne veka som podcast ein kan få tilgang til frå Setesdalswiki. Då kan ein høyre programmet og samstundes lese om dei som er med ved å klikke på lenkene.

Det blir ein stor jobb å få lagt inn alle desse bakover i tida, men vi får ta det smått om senn. Podcast har vore etterlyst lenge, og denne forma vil kreve at teknikarar deler opp filene, det har dei gjort for onsdagssendingane, men då eg var teknikar åleine, var det nok meir sjeldan at eg delte, så dei vil kanskje vere lange. Men vi får sjå kva vi får til etter kvart, i alle fall var det flott å kunne medverke til at dette kom i gang.

Du finn lydfilene under Eksterne lenker nederst på sidene. Når du opnar lenka, kjem ho opp i same fane som du står i, så du må ha ei anna fane open med same innhaldet for å kunne lese samstundes som du høyrer. Kan hende ordnar vi det slik at eksterne lenker automatisk opnar i anna fane, men det har vi ikkje gjort enno.

Her er lenkene til dei to første sendingane med podcast:

Tysdagssending i Valle Radio 20170321

Onsdagssending i Valle Radio 20170322

 

Morsmål og andrespråk

Share

Eg sa tidlegare at eg ville skrive litt meir om refleksjonane eg gjorde meg etter at eg var med i ein konkurranse om å skrive artiklar relatert til språk på Wikipedia sist veke.

Dei folka som arbeidde med Norsk Ordbok, den store nynorske ordboka som kom ut i 2014, kom i kontakt med Herbert Chimhundu, ein lingvist og leksikograf frå Zimbabwe. Saman med han etablerte dei ALLEX-prosjektet for å lage ei ordbok på språket shona som er hovudspråk i landet og vert brukt av om lag 11 millionar.

Tidlegare var engelsk skulespråk i Zimbabwe heilt frå 1. klasse. Men etter at det kom ordbok og skulemateriell, er no opplæringa på morsmål til fjerde klasse. Etter å ha lese ein del om dette, kom eg til å tenke på ei oppleving et hadde då eg var rektor på Hadsel folkehøgskule. Vi fekk besøk av ein journalist frå Nigeria, han hadde gått på Sagavoll for mange år sidan og hadde sidan fått seg jobb som journalist i den største TV-kanalen i landet. Der las han nyheter på Dagsrevyen i Nigeria på engelsk. Så kom han heim om kvelden og då spurde hans gamle mor han kva han hadde snakka om på TV i kveld, ho hadde sett sonen på TV, men hadde ikkje skjøna kva han snakka om.

Slik er det altså i mange land i Afrika, framleis er kolonimaktene sitt språk dominerande, noko som gjer at folk får redusert forståing i høve til å bruke morsmålet. Det er ikkje så lett å rekne på eit framandt språk, men også matematikk og alle informasjonsfaga går på andrespråk.

Eg har mange gonger undra meg over kor sterkt dansk stod i Norge. Sjølv om vi var ein del av Sverige, reiste folk til København når dei skulle trykke bøker langt ut på 1800-talet. Det vart ikkje til at vi skreiv svensk sjølv om vi høyrde til Sverige frå 1814 til 1905. Dansk og norsk var så like at for oss var ikkje skriftspråket uforståeleg i høve til morsmål, slik som det er i Zimbabwe. Men det var ein tilsvarande jobb Ivar Aasen gjorde her i landet som Herbert Chimhundu har gjort i Zimbabwe. Å få lage ordbøker er første steg i å gjere eit munnleg språk skriftleg. Så får grammatikk og rettskrivingsreglar kome etterpå.

Å få sitt eige språk i skrift er frigjerande. I mange høve har det vore misjonærar som har gjort den jobben, både i Afrika og andre stader. Målet har vore at ein skulle gje Bibelen til folk, i tillegg har leseopplæring og skriveopplæring vore viktig for utvikling. Men framleis er det langt att.