Hans Ross sin lærar

Share

I minneordet over Hans Ross som Torleiv Hannaas skreiv, refererer han noko om læraren som Ross hadde då han gjekk på Kristiansand Katedralskule. Det var lektor Ole Christian Thistedal. Om han skriv Hannaas:

Daa Hans fekk alderen til det, vart han sett paa latinskulen i Kristiansand. Ein av lærarane der var adjunkt Thistedahl, som vel er eit av dei største maal-næme Noreg hev havt. Han var av bondeætt fraa Teistedalen i Kvin, hadde teke artium, andre-eksamen og teologisk embættseksamen og aldri fenge andre karakterar enn blank ein. Han vart boden professorembætte daa han var 22 aar gamall, og mange gonger sidan. Men alltid sa han nei. Han vilde, heller vera adjunkt i fødebyen sin.

Det var han som sette dei tyske professorane i slik undring. Paa ei ferd i Tyskland høvde han ein gong til aa sitja i same vogn som nokre lærde professorar. Dei kom i røde med utlendingen, men visste inkje kven han var. Sidan tok dei til aa dryfta eit vitskaplegt spursmaal seg imillom, og daa tala dei latin. Men Thistedahl la sitt ord med i laget – paa rein ciceroniansk latin. Daa slo dei yver i græsk. Aa ja, han fylgde med der òg. Endeleg tok dei til aa tala hebraisk. Og daa kom Thistedahl fyrst i sitt rette element. Men daa vart professorane forstøkte. Den eine av dei spratt upp, bøygde seg for framandkaren og sa: ”Mitt namn er Franz Delitzch. Torer eg spyrja kven me hev den æra aa tala med?” Og endaa meir forstøkte vart dei, daa dei fekk vita at denne høglærde mannen var ein skulemeister fraa Noreg.

Hans Ross hadde Thistedahl til lærar paa skulen. Og han gjekk heim til honom og lærde meir, helst hebraisk. Ein dag hadde Thistedahl fenge ei ny bok, som han sat og las i daa Ross kom inn. ”Du Hans,” sa han, ”her er ei merkeleg bok av ein som heiter Ivar Aasen. Han syner oss at det gamle norske maalet liver i landet den dag i dag.” – Det var ”Det norske Folkesprogs Grammatik.”
Sjå http://www.aasentunet.no/default.asp?menu=1158&id=2966 for heile minneordet.

Leksikonstoff om Thistedal fann eg i Nordisk Familiebok, sjå http://runeberg.org/nfch/0589.html Eg tek med artikkelen i originalt språk.

Thistedahl, Ole Kristian, norsk bibelöfver-sättare, f. 15 aug. 1813 i Kristiansand, d. 2 juli 1876, teol. kandidat 1834, var sedan 1842 adjunkt vid katedralskolan i sin födelsestad, uppehöll sig dock 1849-55 i Kristiania, upptagen af studier för en bibelöfversättning och som handledare för teologer. Hans öfv. af gamla testamentets kanoniska böcker (1869) och apokryfiska böcker (1873) upp-togos i bibelsällskapets bibel 1888. T:s öfv. af nya testamentet är deponerad i universitetsbiblioteket. Se 0. Kolerud, «Bibeloverssetteren C. T.» (1913).

Ein finn så mangt, sa Askeladden.