Alle innlegg av Harald Haugland

Gamle bilder

Share

I kveld har vi sett på gamle bilder. Når gamle bilder blir skannet, og deretter sendt til TV, kan flere enn to se på bildene og ha glede av dem. Når de ligger i en album, er det som regel ikke mulig. Da blir det to som sitter sammen og snakker om bildene.

I kveld var vi fem som kunne dele husets gamle bilder. Mange er fra våre foreldre og viser folk som vi ikke kan huske, for de hadde jo et liv med fotoapparat før vi ble født. Men mange kjenner vi. De kan vi tagge  og dermed gi ekstra informasjon om bildene.

De feste bildene i kveld var fra Reiduns familie, men plutselig dukket noen bilder fra Stokmarknes opp. Et av disse var tatt i sentrum og viser husmor Elsie Gunnarson, meg og Reidun, lærer Karl-Egil Johansen, dattera Heidi og kona Ursula Fehr Johansen.

Like etterpå fikk jeg informasjon om at Ursula døde fredag etter lengre tids sykeleie. Vi hadde sju år sammen på Stokmarknes sist på 1970-tallet og først på 1980-tallet og gledet oss over vennskapet, selv om vi ikke møttes så ofte lenger. Vi føler med Karl-Egil og barna i tapet og lyser fred over Ursulas gode minne.

Det glade fastland

Share

Med artikkelen om Det glade fastland, ei bok av John Olav Larssen, runda Setesdalwiki i kveld eit nytt hundretal. Nå er det 91200 artiklar i nettleksikonet. I mai har vi klart å skrive 200 artiklar, om det kjem nokre nye i morgon, blir det over 200 endåtil. Eg trur neppe vi har klart å ha så stor produksjon på lang tid, før rekna eg om lag tre veker på 100 artiklar.

Men det er nok å skrive om. Folk og gardar er ein ting, men artikkelen som gjorde at vi runda eit nytt hundretal i kveld, var om ei bok. I den seinare tida har eg begynt å skrive om bøker av folk som er omtalt i leksikonet. Det er ikkje mi personlege vurdering som kjem til uttrykk i artiklane, men ein objektiv tekst om boka. Om det er innhaldsliste, tek eg den med, slik eg gjorde i artikkelen om Det glade fastland. Om den gjev grunnlag for artikkel, kan eg kanskje skrive med utgangspunkt i den røde lenka som då kjem fram, til dømes ventar truleg ein artikkel om Justøy bibelcamp etter at eg laga artikkelen om denne boka, for i den er det eit avsnitt om denne.

Av og til kan eg nok også skrive artiklar med informasjon frå ei bok der den gjev biografisk meirinformasjon, til dømes. Når Leonard Gudmundsen skriv om sitt liv som predikant i boka Glem ikke alle hans velgjerninger, kan det kome opplysningar som passar å ta med i biografien hans også. Men eg tenkjer at om den som finn noko interessant i innhaldslista, vil lese meir, bør ein heller låne boka via fjernlån på biblioteket, om då ikkje biblioteket skulle slumpe til å ha den i hylla si.

Det glade fastland.png

Reaksjonar

Share

Å få reaksjonar på det ein skriv, er alltid hyggeleg. Ann-Toril Briksdal sin kommentar til stevet eg laga om Roy Bakke på bloggen tysdagskvelden, var fint å lese. Men å kve det sat lenger inne sjølv om eg har gått på kvedarkurs hos Kristen Bråten Berg og greitt kunne kve det for Reidun heime i stova. Å legge det ut på nettet er ikkje like enkelt.

For 40 år sidan lanserte eg ideen om å lage eit hurtigrutemuseum på Stokmarknes. Eg sat i kulturstyret i Hadsel kommune den gongen og meinte at eit slikt museum kunne ta vare på tradisjon og historie om både båtane og kysttrafikken, det nærma seg hundreårsjubileum for starten på Hurtigruten. Ideen vart lagt på is, men vart teken opp nokre år seinare og realisert i den gamle direktørbustaden, då med andre som ide-eigarar.

I dag leita Margunn i gamle aviser etter namnet mitt. Då dukka det plutseleg opp ei rekke avisoppslag som synte reaksjonar på ideen eg hadde den gongen. Mange likte ideen, men pengar var det smått med, så sjølv om det synte seg i avisoppslaga at ideen hadde vore lansert for mange, vart det ingen reaksjon.

Så er det desto meir gledeleg at turistar som i dag kjem til Stokmarknes med hurtigruta kan gå innom eit flott museum der ein endåtil at stilt ut ein båt på land, innebygd i eit glasshus.

Idear kan altså materialisere seg. Det må ein vel kalle reaksjonar.

Slik tenkte teiknaren Dan at reaksjonane var på kaia i Svolvær hausten 1980 då han publiserte teikninga i Lofotposten på side 5, 11. november 1980

Glem ikke

Share

Glem ikke alle hans velgjerninger er ei bok av Leonard Gudmundsen. Den kom ut i 1985 og kom sidan i fleire opplag. I 1990 kom ei ny bok, Gud har omsorg. Medan den siste boka er små andaktar, er den første minner frå 40 år som emissær, mest frå tida hans i Troms.

Den boka minna meg på det året eg var ungdomssekretær i Troms Indremisjon, akkurat som han var. Eg var på mange av dei stadene han skriv om i boka og møtte nokre av dei folka han fortel om.

Sjølv budde eg på Finnsnes og var ofte på Heimly folkehøgskole. Men i mi tid var det ikkje Rikvald Skaaheim, men Sverre Mortensen som var rektor. Gudmundsen fortel om rektor Skaaheim som tok med seg ei stilbunke og sette seg til å rette dei på romet til to gutar som ikkje kom heim til fastlagd tid. Sjølv var eg rektor på Hadsel folkehøgskole og opplevde også at elevar ikkje kom heim til rett tid, men den ideen kom eg aldri på.

 

 

 

Referatsaker

Share

I kveldens kommunestyremøte i Valle var det sju referatsaker. Ingen ville ha dei refererte i møtet, så då fekk ikkje lyttarane så mykje om kva dei handla om. Difor tenkte eg at eg kunne skrive om dei i kveld, sakene som vart handsama elles vart vedtekne samrøystes.

Først var det leigeavtalen mellom Kent Even Andersen og kommunen. Den var på ti sider, men truleg hadde folk fått med seg det meste. I papira låg det teikningar som syner korleis ombygginga blir, og det blir spennande å sjå 11. juni når butikken opnar.

Deretter var det ei sak om å etablere natursti ved Håheller. Ikkje bare skal det bli ein sti, det skal også setjast opp stolpar med informasjonstavler på to språk langs heile stien. Desse stolpane er eit særsyn, for dei er laga av to stokkar som er limte saman og så er det ei slisse mellom stokkane der det skal vere ei informasjonstavle som kan vippast ut av stokken når ein vil lese. I papira var det kart og forklaring på korleis det skulle bli.

Prestefossen kulturlandskap har fått tilskot, eg lurer på om det ikkje var over 300.000.

Så fekk vi vite at Namsfogden i Agder har lagt Setesdal til Midtre Agder og at det blir desse kontorstadene i vår region: Midtre Agder:
Vennesla og Iveland lensmannskontor, Torsbyvegen 16, Vennelsa
Lillesand og Birkenes lensmannskontor, Vestregate 15 B, Lille
Evje og Hornnes lensmannskontor, Verksvegen 4, Evje
Valle lensmannskontor, Kjellebergsvegen 12, Valle

Til slutt tek eg med at det var planar om ei vandreutstilling i samband med at det er 75 år sidan krigen slutta. På grunn av korona måtte dei planane leggjast bort. I staden vart det laga ei digital utstilling. Vandreutstillinga hadde nok ført til økonomiske utlegg for kommunane, den digitale utstillinga vart gratis.

Og her kjem stevet om referatsakene:

Ein mangt kan finne i referata
men ingen spurde og ingen prata.
Eit klubbeslag, det var alt vi fekk
før neste sak til handsaming gjekk.

Entusiasme

Share

Eg trur Visit Setesdal har fått rett mann i jobben etter å ha høyrt Roy Bakke i Valle Radio i kveld. Han sprudla over av entusiasme for produktet han skal få folk til å bruke.

No er det etablert eit nettverk av reiselivsbedrifter i Setesdal. Det består av dei sju hotella Fjellstoga, Hovdehytta, Hovden Resort, Bykle Hotell, Sølvgarden, Revsnes og Dølen. Her kan ein få overnatting på dobbeltrom med frokost og niste for under tusenlappen. Med tilrettelegging for å låne elsyklar og liknande håpar ein at årets gjester vil stoppe for å oppleve natur, folkeliv og tradisjon.

Det er mellom anna etablert 40 ruter som ein kan bruke for turar, UNESCO-statusen må ein løfte fram, så han  håpa verkeleg at det kunne bli Kulturpatrulje også i år. Alle konferansar i Setesdal burde starte med ein slått og eit stev. Og det burde vere råd å få sjå sylvsmedkunst og ete tradisjonsmat.

Han gledde seg over at campingplassane hadde sterk auke i bestillingane i år, det var tale om dobling. Om nokon kom til fulle hus, måtte dei få hjelp til å finne alternativ overnatting.

Praten gjekk helst fortare enn eg nådde å notere, så eg trur eg nøyer meg med dette og prøver å oppsummere det eg fekk med meg i eit stev:

Entusiastisk, det er Roy Bakke,
og fint, det kan han om dalen snakke.
Natur, oppleving og tradisjon
kan gje turistar inspirasjon.

Med slått og stev kan ein konferanse
bli heilt unik, så ein mest må danse.
Unik oppleving og mat lokal
det gjev oss gjester i Setesdal.

Pinse og sommar

Share

Pinse og sommar er tema for den aktuelle timen i Valle Radio i morgon. Det første temaet snakkar Kjell Steinbru om i ein samtale med Siri Johannessen, det andre tek Roy Bakke seg av. Du kan lese om dei begge på Setesdalswiki.

Onsdag er det kommunestyremøte, der kan du lese om alle representantane i Valle kommunestyre om du går inn på Setesdalwiki. Og torsdag er det føremiddagssending, der har ikkje Setesdalswiki så mykje å tilføre av informasjon. Men her er programmet for heile veka:

Madlamark kirke

Share

Dagens gudstjeneste var fra Madlamark kirke. Det var en fin opplevelse. Først var det dåp, en kommende konfirmant ble døpt. Da fikk vi en god illustrasjon på hvordan det holder å festes til Jesus. Deretter var det en fin gudstjeneste med gode visuelle effekter.  Ikke ofte man husker en tale lenge etter den er ferdig, men denne gangen husker vi Babels tårn som falt i grus. Jeg lurer jo på hvordan det ble gjort, ingen rørte klossene tårnet var bygget av. Men kanskje det var en sytråd knyttet rundt en av de nederste klossene og noen dro i den.

Det musikalske var også fint. Organisten vekslet mellom orgel og piano og forsangerne gjorde en strålende innsats. Jeg var særlig imponert over barna, de kunne det hele utenat, de voksne måtte ha tekster. Men det er vel slik det er.

 

Kven var det?

Share

Dei siste dagane har eg leita etter informasjon om folk som var omtalt i Setesdølen for 40 år sidan. Avisene for 1980 er heilt ulike dei som kjem i posten to gonger i veka no for tida. Det mest slåanede er jo bruken av fargar. Den tida var det bare svart/kvitt.

Ein annan ting eg legg merke til er at det var mange fleire dikt i avisa, gjerne i stevs form. Av og til er det aktuelle kommentarar i verseform, andre gonger er det meir lyriske skildringar. Når det står dikt i avisa, tek eg gjerne bryet med å skrive dei av, dermed kan du som les Setesdalswiki, få oppleve noko av fortida gjennom dei.

Ein som skreiv andaktanr i Setesdølen i denne tida, signerte dei med A.H. Eg lurte på kven det kunne vere, og i dag tok eg ein telefon til Sigurd Haugsgjerd for å få vite svaret. Det kom på ståande fot, det var Alfred Håvorstad, lærar på Evje i si tid. Før han skreiv også Aasulv Austad andaktar, kunne Sigurd fortelje.

Det vart ein hyggeleg prat om gjensidig nytte og glede av det vi held på med. Han måtte ofte innom Setesdalswiki for å finne opplysningar, eg studerer avisa ganske grundig kvar veke i samband med at eg skriv inn stoff basert på det eg finn i avisa.

Han kunne også fortelje at planen er at Sigrid Åsen Haugsgjerd skal begynne i full stilling i avisa frå juli, no har ho 40% stilling og er lærar dei andre dagane. Sigurd har vore drivkrafta i avisa samanhengande nesten heilt frå starten, og sjølv om han no for tida har mykje heimekontor, må han jo innom kontoret på Bygland av og til framleis.

Godt er det, for det er nok ikkje mange som så raskt kan svare når nokon lurer på kven det var som skreiv i gamle dagar. I dag er jo det meste signert, så også der har avisa forandra seg.

Sterk vekst

Share

Setesdalswiki veks sterkt i desse dagane. Medan eg tidlegare hadde eit mål om å få fem nye artiklar kvar dag, var veksten siste periode 6,25 og til no framover mot 92200 har veksten vore opp mot ti artiklar dagleg.

Ein av grunnane til det er at vi har skrive inn aviser frå 1980-talet, og dei gav mange raude lenker som vi så kunne finne informasjon om om og dermed gjere blå.

Til no har eg tenkt at eg må ha både fødselsdato og dødsdato for folk før eg kan legge inn folk som truleg er døde. Men eg har no vald å heller skrive om folk ut frå artiklar eg finn og om eg ikkje finn desse dataene, vil eg ikkje legge inn personmal i artiklane. Det er den som reknar ut kor gamle folk er.

Dermed kan du nok framover også finne artiklar utan slike malar, dei får heller kome når eg finn nok opplysningar.

For ei tid sidan søkte eg etter bilder frå Internatmøtene i Valle. Eg fekk eit par bilder som etter kvart kjem inn i artikkelen. Den er kraftig utvida i dag, for eg la inn det som Sverre Lund skreiv om desse møtene. Slik veks leksikonet litt etter litt, nokre gonger med sterk vekst i talet på artiklar, andre gonger med sterk vekst i lengde.

Så får det våge seg at det av og til blir det som kan kallast små stubbar også.

Dette er truleg frå 1959, då talte Fredrik Wislff, han står sentralt ti hlgre med frakk, hatt og tversoversløyfe

 

Om Setesdalswiki og programma i Valle radio, som sender tysdag og onsdag kvar veke.